Fiscaliteit met een tropisch tintje: het Curaçaose belastingsysteem

Op 10 oktober 2010 zijn de Nederlandse Antillen als zodanig opgeheven. Curaçao en Sint Maarten zijn net als Aruba landen die onderdeel uitmaken van het Koninkrijk der Nederlanden. Nederland is het deel gelegen in Europa, terwijl onder het Rijk (Nederland tezamen met de BES) wordt verstaan: Bonaire, St. Eustatius en Saba. In de Belastingwet BES worden Aruba, Curaçao en St. Maarten niet gedefinieerd. De BES-eilanden daarentegen worden gezien als ‘bijzondere’ gemeenten van Nederland. Vanwege het feit dat de BES-eilanden op vele terreinen verschillen van Nederland, is er gekozen voor de vorm van een openbaar lichaam. Fiscaalrechtelijk heeft dit als gevolg gehad dat niet het Nederlandse fiscale systeem op de BES-eilanden is gaan gelden, maar dat daar een apart eigen fiscaal stelsel tot stand is gebracht. Opvallend is dus dat Nederland nu twee verschillende fiscale stelsels kent. Zolang de BES-eilanden nog als Landen en Gebieden Overzees (LGO) blijven aangemerkt, lijkt dit te passen binnen de Europese wetgeving. Volgens Prof. Mr. Drs. H.P.A.M. van Arendonk is dit oneigenlijk te noemen, want de BES-eilanden zijn meer als Ultra Perifere Gebieden (UPG) te kwalificeren. Dit betekent dat het Europese gemeenschapsrecht van toepassing is.[1]

 

Tot voor kort kenden we binnen het Koninkrijk drie landen met elk hun eigen fiscale stelsel. Nu zien we dus dat binnen één van de vier Koninkrijkslanden twee verschillende stelsels ontstaan, waardoor er binnen het Koninkrijk op dit moment vijf fiscale stelsels zijn.[2] Tot op heden hebben Curaçao en Sint Maarten besloten de Nederlands-Antilliaanse wetgeving voorlopig integraal over te nemen en is deze wetgeving omgezet in nieuwe landswetgeving van Curaçao en Sint Maarten.[3] Hierbij moet worden bedacht dat deze nieuwe wetgeving voornamelijk een financieel-economisch proces zal zijn, waarbij een belangrijke rol is weggelegd voor de fiscale concurrentie tussen de in het Caribische gebied liggende landen van het Koninkrijk. In deze bijdrage beperk ik me tot het verschil tussen vennootschapsbelastingbelastingheffing voor bedrijven in Nederland en Curaçao, de offshore vennootschappen, de maatregelen die genomen worden om belastingontduiking in Curaçao tegen te gaan en zal ik eindigen met de Curaçaose trust.

Vennootschapsbelasting in Nederland en Curaçao

Binnenlandse belastingplichtigen zijn lichamen die in Nederland zijn gevestigd. Buitenlandse belastingplichtigen zijn lichamen die inkomen uit Nederland genieten, maar in het buitenland zijn gevestigd. Of een bedrijf belastingplichtig is in Nederland, hangt af van:

  • de plaats waar de leiding is gevestigd;
  • de plaats van het hoofdkantoor;
  • de plaats waar de aandeelhoudersvergadering plaatsvindt.

Volgens de Wet op de vennootschapsbelasting geldt daarnaast dat lichamen in Nederland zijn gevestigd, indien zij zijn opgericht naar het Nederlands recht. Voor de Nederlandse belastingplichtige gelden de volgende tarieven voor de vennootschapsbelasting.

  • 20,0% voor het deel van het belastbaar bedrag tot en met € 200.000;
  • 25,0 % boven € 200.000.[4]

Lichamen die in Curaçao zijn gevestigd kennen echter een hoger tarief voor de vennootschapsbelasting, namelijk 34,5%. Voor veel bedrijven in de E-zone[5] biedt de vennootschapsbelasting echter slechts een tarief van 2%, waardoor Curaçao voor veel bedrijven aantrekkelijk wordt.[6]

Belasting besparen op Curaçao

Voor Nederlandse bedrijven zijn er verschillende mogelijkheden om zakelijke activiteiten onder te brengen op Curaçao. Door het vestigen van een onderneming op Curaçao kan er belasting worden bespaard. Dit wordt ook zo gepromoot door de verschillende trusts op Curaçao. Op welke manier dit kan en wat voor regels daar aan verbonden zijn is afhankelijk van de bedrijfsvorm. De daaraan hangende belastingvoordelen zijn ook verschillend. In deze paragraaf behandel ik de verschillende mogelijkheden, de voorwaarden die daaraan vastzitten en de voordelen die dit met zich meebrengt.

 

Offshore vennootschappen (voor 1 januari 2002)
Dit zijn vennootschappen die voordelen van de oude belastingwetgeving genieten tot het jaar 2019, mits zij aan bepaalde -door de wet gestelde- voorwaarden voldoen. Onder oude offshore vennootschappen vallen onder andere:

  • Houdster- en investeringsmaatschappijen: deze vennootschappen investeren in waardepapieren zoals: aandelen, obligaties of andere rentedragende papieren. Het inkomen wordt vervolgens belast met een tarief van 5,5%.
  • Financieringsmaatschappijen: het tarief bedraagt hier 2,4-3%.
  • Onroerend goed maatschappijen: de vennootschappen die investeren in een onroerend goed buiten de Nederlandse Antillen, worden met 0% belast, mits de winstbelasting wordt geheven door het land waarin het onroerend goed is gelegen.
  • Royaltymaatschappijen: vennootschappen met auteursrechten, handelsmerken en dergelijke worden belast met 2,4-3% over het netto ontvangen royaltyinkomen.
  • Offshore handelsmaatschappijen: de vennootschappen die handel drijven in het buitenland worden belast met een tarief van 5-7%.[7]

Nieuw Fiscaal Raamwerk (NFR) vanaf 01-01-2002
In het NFR is het oude offshore regime afgeschaft en geldt er een uniform tarief van 34,5%. Naast dit opzienbarend hoge tarief, kent de NFR het voordeel van de deelnemingsvrijstelling. Hiermee worden voordelen, zoals dividenden uit een binnenlandse deelneming volledig vrijgesteld. Voor een buitenlandse deelneming is slechts 5% van de voordelen belast tegen het uniforme tarief van 34,5%. De dividendbelasting van 10% is niet in werking getreden, dit zal in de nabije toekomst ook niet gebeuren. Bovendien geldt dat alle bestaande vennootschappen te allen tijde zijn vrijgesteld van de dividendbelasting.[8]

 

De E-zone
Een E-zone is een stuk terrein of gebouw waar diensten worden verricht of goederen worden verhandeld met een gunstig belastingregime. Vennootschappen binnen de E-zone mogen maximaal 25% van hun omzetten genereren met binnenlandse transacties, waarbij de winst hiervan wordt belast met het uniforme tarief van 34,5%. De buitenlandse winst wordt belast met 2%, wat de E-zone zeer aantrekkelijk maakt.

De E-zone op Curaçao trekt bedrijven ook vanwege haar grote haven, uitgebreide infrastructuur, internationale vliegveld, goed ontwikkelde IT-sector, snelle verbinding via glasvezel en talenkennis van het Nederlands, Engels en Spaans.[9]

 

Stichting Particulier Fonds (SPF)

Een SPF is een rechtspersoon die is opgericht naar Nederlands-Antilliaans recht. De SPF wordt ingeschreven in het Stichtingsregister van de Kamer van Koophandel op Curaçao. De oprichter kan bepaalde rechten onderhands of notarieel overdragen. Zodoende kan de oprichter bepalen wie gerechtigd is tot het vermogen. De identiteit van de opvolger kan geheim blijven, zolang een trustmaatschappij de bestuurder van de stichting is.

Op het moment dat het vermogen is overgedragen aan de stichting, is het volkomen veilig. Daarnaast mag de SPF het verzamelde vermogen belastingvrij uitkeren aan de begunstigde. Indien de begunstigde in Nederland woont, is er geen schenkingsrecht verschuldigd. Daarnaast valt de uitkering niet in box 1, omdat het geen bron van inkomen is uit dienstbetrekking of winst uit onderneming. De uitkering kan wel in box 3 worden belast, waarbij de totale belastingdruk neerkomt op 1,2%. Tevens kan dit vermeden worden door:

  • nooit zelf een SPF op te richten, waardoor er geen verwachting op uitkering uit de SPF ontstaat. Hierdoor kan er dus geen sprake zijn van een fictief rendement, en;
  • nooit periodieke uitkeringen te ontvangen, maar juist een groot bedrag in één keer.[10]
Maatregelen tegen belastingontduiking

De OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) heeft op 19 juli 2013 een actieplan geïntroduceerd met als doel de aanpak van ‘base erosion and profit shifting’ (BEPS). Hiermee wil de OESO bereiken dat er meer belastingheffing plaatsvindt in het land waar handelsactiviteiten feitelijk plaatsvinden, zodat dat er minder geschoven kan worden met winsten tussen landen.[11]

De huidige financiële dienstensector van Curaçao voldoet aan de moderne internationale criteria, afgestemd op aanbevelingen van de OESO. Zo hebben de Nederlandse Antillen in november 2000 een zogeheten commitment afgegeven aan de OECD. Curaçao voldoet ook aan de belangrijkste eisen van de Amerikaanse fiscale dienst (IRS) op het moment dat in 1997 de wet Melding Ongebruikelijke Transacties (MOT) en de wet Identificatie bij Financiële dienstverlening werden ingevoerd. De IRS heeft de Nederlandse Antillen de status van Qualified Intermediary gegeven.[12]

Trust

Onder een Trust wordt verstaan een rechtsfiguur naar Anglo-Amerikaans recht, waarbij de insteller (settlor) door middel van overdracht vermogensbestanddelen toevertrouwt aan een beheerder (trustee).[13] De trustee wordt juridisch eigenaar met de begunstigde van de trust en is verplicht volgens de (door de settlor) opgestelde voorwaarden te handelen.[14] De trustee houdt goederen niet voor zichzelf maar handelt dus volgens de voorwaarden van de trust. In dit verslag zal louter worden ingezoomd op de Curaçaose trust.

 

De Curaçaose trust

Het voornemen in Curaçao om tot een eigen trustregeling te komen gaat al meer dan vijftig jaren terug. In 1955 werd al een voorstel gedaan door de notaris A. Smeets.[15] De introductie van de trust was bedoeld om de internationale financiële praktijk (voorheen aangeduid als: offshore-sector) te stimuleren en buitenlands kapitaal, werkgelegenheid en (indirect) belastinginkomsten aan te trekken.[16]
Curaçao heeft per 1 januari 2012 de Anglo-Amerikaanse trust ingevoerd in Boek 3 van het Burgerlijk Wetboek.[17] Deze trust moest bij notariële akte (inclusief testament) worden ingesteld. Een notariële akte dient namelijk de rechtszekerheid en daarbij wordt de notaris geacht een onafhankelijk en geselecteerde overheidsdienaar te zijn die partijen voorlicht en waakt tegen eventuele fraude.[18] In de akte moet de benaming van de trust met het woord ‘trust’ worden opgenomen.[19] Op grond van Art. 3:130 lid 3 onder b-c en lid 4 en art. 3:144 lid 7 BW moet de trustakte onder meer de benoeming inhouden van ten minste één in Curaçao wonende of gevestigde trustee. In de situatie dat de trust wordt ingezet in de offshore sector dient de trustee, op basis van art. 2 Landsverordening Toezicht Trustwezen, te beschikken over een vergunning van de Centrale Bank. Tot slot is van belang dat een in Curaçao ingestelde trust ook in de andere landen van het koninkrijk wordt erkend.

 

De Curaçaose trust in de praktijk

Structuren die in het verleden zijn ontstaan om het concept van de trust zoveel mogelijk te benaderen, krijgen vorm door gebruikmaking van de Curaçaose trust.[20] De constructies die worden gehanteerd zijn echter vaak ingewikkeld en moeilijk uit te leggen aan buitenlandse partijen.[21] De Curaçaose trust kan – volgens mr. M. Bergervoet[22] – in de commerciële rechtspraktijk gebruikt worden en nieuwe mogelijkheden openen. Het fiscale regime en het vertrouwen van de praktijk op de deugdelijkheid van de wetgeving zijn volgens haar van cruciaal belang voor het succes van de Curaçaose trust. Het is van het common law rechtssysteem afkomstig, maar dan ingevoegd in het civil law rechtssysteem, waardoor het voor bepaalde partijen wellicht beter te begrijpen is dan een zuiver common law trust.[23]

Conclusie

Zoals in de tweede paragraaf duidelijk naar voren komt, is er een groot verschil in vennootschapsbelastingen die men hanteert in Nederland en Curaçao. De verschillen zijn – gezien de diverse belastingstelsels binnen het Koninkrijk der Nederlanden – goed te verklaren, maar maken het er in de praktijk niet gemakkelijker op. Door onderdeel te zijn van het Koninkrijk, gelden bepaalde rechten en plichten voor alle landen binnen het Koninkrijk. Het vestigen van vennootschappen overzees is daardoor toegestaan. Enerzijds wordt dit door Curaçao zelf dan ook gestimuleerd. Het kan immers buitenlands kapitaal aantrekken en een positieve boost geven aan de werkgelegenheid op Curaçao. Anderzijds wil Curaçao niet bekend staan als belastingparadijs, voornamelijk om serieus genomen te worden op de internationale markt en te opereren binnen de regels van het hele Koninkrijk der Nederlanden. Niet voor niets is er onlangs nog een actieplan opgesteld om het ontduiken van belastingen te voorkomen.

Zoals op meerdere (rechts)gebieden, brengt dit Curaçao in een spagaatpositie. Wat ik zeer opmerkelijk vond tijdens mijn bezoek op Curaçao, is dat het thans als lastig wordt gezien om te opereren in de positie als autonoom, maar niet onafhankelijk land binnen het Koninkrijk: het willen behouden van de autonome bevoegdheden en de eigen boontjes willen doppen, maar daarbij het Koninkrijk nodig hebben en daardoor ook binnen die kaders te moeten blijven. Een zeer lastige positie waardoor er vaak concessies gepleegd moeten worden.

Er zijn duidelijke verschillen in belastingwetgeving tussen Nederland en Curaçao. Nederland heeft grote invloed op het zoeken naar samenhang binnen die verschillen. Daarbij heeft de trust mij laten zien hoe deze verschillen een brug slaan tussen Nederland en Curaçao, met de conclusie dat de trust voor beide landen voordelen teweegbrengt.

 

Door: Bilge Kucukali

 

Bronnen:

[1] Prof.Mr.Drs. Henk P.A.M. van Arendonk, ‘Local authorities and fiscal autonomy: state aid?’, in prof. Sjaak Jansen, Fiscal Sovereignty of the member states in an internal market. Past and future, Eucotax serie, Kluwer Law International.

[2] J. Adeler en P. Kavelaars, ‘BES-wetgeving; Nederland kent voortaan twee fiscale stelsels’, MBB 2010, nr. 5, p. 195-206.

[3] Idem.

[4] http://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/winst/vennootschapsbelasting/ veranderingen_vennootschapsbelasting_2015_sitegebied/tarieven_vennootschapsbelasting_2015.

[5] Een E-zone is een stuk terrein of gebouw waar diensten worden verricht of goederen worden verhandeld met een gunstig belastingregime.

[6] www.cires-nv.com: http://www.cires-nv.com/e-cires_nv/main/listCategoriesAndProducts.asp?idCategory=494.

[7] Zie website: http://twmtrust.com/offshore-vennootschappen-voor-2002.

[8] Zie website: http://twmtrust.com/nieuw-fiscaal-raamwerk.

[9] Zie website: http://twmtrust.com/wat-is-een-ezone.

[10] Zie website: http://twmtrust.com/wat-is-een-stichting-particulier-fonds.

[11] Zie website: http://www.corporatelaw-advisers.com/ook-na-oesos-action-plan-on-base-erosion-and-profit- shifting-beps-blijft-curacao-een-aantrekkelijk-vestigingsland-voor-internationale-ondernemingen.

[12] Zie website: http://www.zakelijkcuracao.com/index.asp?page=http://www.zakelijkcuracao.com/pages.

[13] Boer, J.P. en Freudenthal, R.M., ‘De identiteitscrisis van de Anglo-Amerikaanse trust’: afgezonderd of niet?, WPNR 2009/6802.

[14] Hoogwout, T.C., Fiscale behandeling van het Afgezonderd Particulier Vermogen, FTV 2010/1.

[15] Aertsen, D.W., De trust, beschouwingen over invoering van de trust in het Nederlandse recht, serie Onderneming en recht, deel 29, Kluwer, Deventer, 2004.

[16] Idem.

[17] Boer, J.P. en Freudenthal, R.M., ‘De identiteitscrisis van de Anglo-Amerikaanse trust’: afgezonderd of niet?, WPNR 2009/6802.

[18] Mr. J. de Boer, De trust naar Curaçaos recht, Weekblad voor Privaatrecht, Notariaat en Registratie, 2012/6926.

[19] Art. 3:130 lid 3 onder e BW.

[20] Mw. mr. M. Bergervoet en Mw. mr. D.S. Mansur, De trust naar Curaçaos recht, Weekblad voor Privaatrecht, Notariaat en Registratie, 2012/6926.

[21] J.W.A.B. Biemans, ‘Tijd voor de trust’, NTBR 2011/71.

[22] Advocaat en partner bij een advocaten- en belastingadvieskantoor te Curaçao.

[23] J.W.M. Thesseling, ‘De Antilliaanse trust’, WPNR 1999/6356, p. 342.

No Comments Yet

Comments are closed

Contact
Postbus 1738
3000 DR Rotterdam
(T) 010- 408 14 69
(E) aanslag@christiaanse-taxateur.nl


Sponsors
banner 280 x 60 banner 280 x 60