Thema artikel: Belastingontduiking door de slager om de hoek

De Panama Papers: Belastingontduiking door de slager om de hoek

 

Inleiding

De afgelopen twee maanden heeft iedereen ervan gehoord: de Panama Papers. Hiermee worden ruim 11,5 miljoen documenten, e-mails en dergelijke van het juridisch advieskantoor Mossack Fonseca & Co, een kantoor in Panama, bedoeld. Mossack Fonseca & Co heeft wereldwijd 40 kantoren, verspreid over 30 landen. Door samenwerking van diverse journalisten zijn de activiteiten van dit kantoor aan het licht gekomen. Inmiddels is een gedeelte van de gelekte gegevens voor iedereen digitaal te raadplegen via de database van het ICIJ (The International Consortium of Investigative Journalists)[1].

 

Panama Papers in Cijfers[2]:

PP

 

 

 

 

 

 

Belastingparadijzen

Mossack Fonseca & Co richtte voor haar klanten vennootschappen op in belastingparadijzen, zoals de Britse Maagdeneilanden, de Seychellen en de Bahama’s. In principe is dit legaal, mits het vermogen in de vennootschappen netjes wordt opgegeven bij de fiscus en de vennootschap niet gebruikt wordt voor illegale activiteiten. Belastingparadijzen maken echter weinig gegevens openbaar over de in hun land gevestigde vennootschappen. Het is daardoor mogelijk voor deze vennootschappen om illegale activiteiten uit te voeren, zonder dat bekend is wie er achter deze vennootschappen zitten. Doordat niet bekend is wie er achter de vennootschappen zit, maken deze vennootschappen ook belastingontduiking mogelijk. De fiscus is immers afhankelijk van de wil van de personen achter de vennootschappen om het vermogen in de vennootschappen op te geven. Deze personen hebben uiteraard niet zonder reden gebruik gemaakt van dergelijke constructies en laten dit vermogen bij hun belastingaangifte dan ook vaak achterwege. Dankzij het lekken van de Panama Papers, zijn de namen van deze betrokkenen nu naar voren gekomen. Enkele van deze namen zijn al besproken in het artikel ‘De tien… grootste namen in de Panama Papers’[3]. Hier wordt in dit artikel dan ook verder niet op in gegaan.

 

MKB’s en particulieren

Bij het ontwijken van belasting via belastingparadijzen, wordt vaak gedacht aan grote internationale bedrijven. Wat de Panama Papers zo bijzonder maakt, is juist dat hier ook kleine bedrijven en particulieren genoemd worden. Het gaat om onder andere restauranteigenaren, slagers, stukadoorbedrijven et cetera. Ondanks hun relatief kleine vermogen respectievelijk inkomen, hebben ook zij de weg naar de belastingparadijzen gevonden.

 

De rol van Nederland

Ook Nederland speelt een rol bij belastingontwijking. Ten eerste kan Nederland fungeren als tussenstation, in dat geval stroomt er als het ware geld door Nederland heen, maar blijft het hier dus niet. Daarnaast kan Nederland fungeren als eindstation. Dat Nederland aantrekkelijk is voor dergelijke constructies komt door de diverse belastingverdragen die Nederland heeft met andere landen. Op grond van een belastingverdrag wordt in Nederland in bepaalde gevallen afgezien van belastingheffing. In principe gebeurt hier nog niets illegaals, zo lang het vermogen wordt aangegeven bij de fiscus. Dit gebeurt echter niet altijd. In dat geval is er geen sprake meer van belastingontwijking, maar van belastingontduiking, wat uiteraard wél illegaal is.

Daarnaast bestaan er in Nederland diverse rechtsvormen die de vertrouwelijkheid bevorderen en waardoor de naam van de persoon achter een rechtspersoon niet bekend is. Dit is bijvoorbeeld het geval bij commanditaire vennootschappen. Bij een dergelijke vennootschap brengt de stille vennoot zijn vermogen in, maar hoeft hij niet te worden ingeschreven in het handelsregister. De stille vennoot blijft als het ware anoniem. Ook de Stichting is aantrekkelijk. Een stichting is vaak niet belastingplichtig en alleen de naam van het management hoeft te worden ingeschreven in het handelsregister. Hier blijft de begunstigde ook anoniem.

 

Tax Information Exchange Agreement

Om dergelijke constructies tegen te gaan heeft Nederland met verschillende landen verdragen gesloten om informatie uit te wisselen, deze worden ook wel Tax Information Exchange Agreement (TIEA) genoemd. Ook met de Britse Maagdeneilanden, een van de meest gebruikte belastingparadijzen, heeft Nederland sinds 2013 zo’n verdrag. Van deze verdragen wordt echter maar weinig gebruik van gemaakt, waardoor het ontwijken van belasting via de eilanden gewoon door kan gaan. Een belangrijke reden dat er maar weinig informatie uitgewisseld wordt, is dat in veel verdragen een clausule is opgenomen die bepaald dat er geen informatieverzoeken kunnen worden ingediend over de periode vóór de afsluiting van het verdrag. De meeste verdragen zijn pas in de afgelopen vijf jaar gesloten, waardoor de periode waarover informatie opgevraagd kan worden dus beperkt is.

 

Gevolgen

Wat het lekken van de Panama Papers voor gevolgen gaat hebben, is nog lastig in te schatten. In diverse landen wordt onderzocht wat voor verdere maatregelingen zij kunnen nemen om belastingontduiking tegen te gaan. Onder meer de Amerikaanse regering heeft diverse maatregelen voorgesteld. De plannen bevatten onder andere een voorstel dat brievenbusfirma’s hun eigenaars bekend moeten maken. Ook in Nederland heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM) aangegeven dat zij wil dat de mogelijke belastingroutes in kaart worden gebracht. Op Europees niveau worden ook mogelijke oplossingen besproken, zoals de uitwisseling van informatie over brievenbusfirma’s. Om dit te bewerkstelligen moet een al bestaande richtlijn worden aangepast. Dit plan was er al voor het lekken van de Panama Papers, met als voornaamste doel terrorisme te bestrijden. De Panama Papers hebben echter wel voor een extra stimulans gezorgd. Al deze voorgestelde maatregelen leiden tot meer transparantie. Dit is ook logisch, transparantie is immers de beste oplossing om belastingontduiking tegen te gaan.

 

Slot

Al met al zijn de Panama Papers wereldwijd enorm in opspraak geweest. Vele bekende en minder bekende personen en ondernemingen werden in de documenten genoemd. Zij hebben niet allemaal illegale activiteiten ondernomen, belastingontwijking is immers legaal. Degenen die daarentegen belasting hebben ontdoken, hebben wel illegale activiteiten ondernomen.  Om belastingontwijking te voorkomen, zijn er diverse verdragen afgesloten. De Panama Papers hebben echter uitgewezen dat dit lang niet toereikend is. In de toekomst zullen dus verdere maatregelen getroffen moeten worden om belastingontwijking tegen te gaan. Welke maatregelen dit zullen zijn, zal de tijd leren.

 

 

 

 

Door: Krista Govers

 

 

 

Bronnen:

 

https://panamapapers.nl/#!wat-zijn-de-panama-papers

http://fd.nl/economie-politiek/1145767/wat-zijn-de-panama-papers

http://fd.nl/economie-politiek/1145793/mossack-fonseca-spil-van-belastingparadijzen

https://panamapapers.nl/#!de-slager-stalt-zijn-geld-op-de-bahama-s

https://panamapapers.nl/#!van-onze-redacteuren

http://fd.nl/ondernemen/1150684/obama-verzwaart-druk-op-belastingontwijking

http://fd.nl/beurs/1150695/afm-wil-dat-vermogensbeheerders-belastingroutes-in-kaart-brengen

 

 

 

[1] https://offshoreleaks.icij.org/

[2] https://panamapapers.nl/#!wat-zijn-de-panama-papers

[3] http://www.de-aanslag.nl/de-tien-grootste-namen-in-de-panama-papers/

onsectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Contact
Postbus 1738
3000 DR Rotterdam
(T) 010- 408 14 69
(E) aanslag@christiaanse-taxateur.nl


Sponsors
banner 280 x 60 banner 280 x 60